Przestrzeń, która łączy – spacer przez historię i krajobraz

Data: 21-09-2026

Piękna, jesienna pogoda towarzyszyła nam podczas spaceru krajobrazowego zorganizowanego przez Zaborski Park Krajobrazowy oraz Muzeum Historyczno-Etnograficzne im. Juliana Rydzkowskiego w Chojnicach. W wydarzeniu wzięło udział ponad 40 osób – od najmłodszych uczestników po seniorów.

Tegoroczne hasła Dnia Parków Krajobrazowych – „Przestrzeń, która łączy” oraz Europejskich Dni Dziedzictwa – „Dziedzictwo w zagrożeniu” stały się dla nas punktem wyjścia do wspólnej opowieści o miejscu, gdzie historia i przyroda tworzą jeden krajobraz. Wędrówka była też okazją do spojrzenia na dobrze nam znane tereny z nieco innej perspektywy.

Trasa prowadziła ze Starego Młyna przez Jarcewo i jego okolice. Podczas spaceru poznawaliśmy historię obu miejscowości, dawne nazwy miejsc oraz ślady przeszłości zachowane w krajobrazie. Szczególną uwagę poświęciliśmy historii Starego Młyna oraz majątku w Jarcewie – ich właścicielom i mieszkańcom, przybliżając uczestnikom sylwetki osób, które przez lata kształtowały charakter tego miejsca.

W naszej opowieści pojawiła się również postać dr. Jana Pawła Łukowicza – miłośnika historii i kultury Kaszub oraz Pomorza, a zarazem zapalonego myśliwego i działacza na rzecz rozwoju kultury łowieckiej. Nieprzypadkowo więc na trasie znalazł się pomnik św. Huberta, ufundowany przez Łukowicza – kolejny ślad człowieka, którego zainteresowania i działalność mocno związane były z regionem.

Nie zabrakło również opowieści o samym krajobrazie – otwartych polach, łąkach, lasach, alejach drzew, dawnych drogach i założeniach parkowych. Pokazaliśmy, że dziedzictwo to nie tylko zabytkowe budynki, przedmioty czy dokumenty. To również krajobraz oraz elementy przyrodnicze, które są świadectwem wielowiekowej obecności i działalności człowieka.

Początek jesieni miał dla nas jeszcze jeden przyjemny akcent. Spacer stał się sposobnością do grzybobrania prosto ze szlaku – niektórzy uczestnicy pod koniec wędrówki mogli pochwalić się naprawdę obfitym zbiorem.

Spacer połączył dwie perspektywy – przyrodniczą i historyczną. Prowadzili go Justyna Rymon Lipińska z Zaborskiego Parku Krajobrazowego oraz Marcin Synak z Muzeum Historyczno-Etnograficznego im. Juliana Rydzkowskiego w Chojnicach. Nomen omen, fragment naszej trasy prowadził szlakiem czerwonym im. Juliana Rydzkowskiego – patrona chojnickiego muzeum i postaci szczególnie ważnej dla poznawania oraz zachowania lokalnego dziedzictwa. Jego życiową misją było dokumentowanie i ocalanie śladów przeszłości regionu. Trudno o lepszy kontekst dla spaceru, którego celem było właśnie dostrzeganie tego, co zapisane jest w przestrzeni.

Dziękujemy wszystkim uczestnikom za wspólnie spędzony czas, ciekawość i rozmowy. Mamy nadzieję, że po tym spacerze Jarcewo, Stary Młyn i mijane po drodze elementy krajobrazu będą nie tylko pięknymi miejscami, ale również czytelnymi śladami historii, które warto poznawać i zachowywać.

Zdjęcie leśnej drogi z oznaczeniem czerwonego szlaku turystycznego.
Aleja starych drzew po lewej stronie widok na krajobraz rolniczy.
Prowadząca spacer przy starym drzewie grubo obrośniętym porostami.
Grupa uczestników spaceru na leśnej drodze.
Widok na zabytkowy folwark z czerwonej cegły, na pierwszym planie łąka z pasącymi się zwierzętami.
Fragment zabytkowej zabudowy w Jarcewie wykonane z czerwonej cegły i kamienia.
Grupa uczestników spaceru w Jarcewie, w tle zabudowania folwarku.
Widok na krajobraz rolniczy, na pierwszym planie zaorane pole, w tle aleja starych drzew.
Grupa uczestników spaceru na cmentarzu ewangelickim, w tle zabytkowa neogotycka kaplica grobowa..
Neogotycka kaplica grobowa, biała elewacja, strzeliste okna. W tle drzewa.
Na dłoni malutka ropucha zielona
Głaz z płaskorzeźbą siedmioramiennej gwiazdy na której widać scenę z życia Św. Huberta.
Grupa uczestników w lesie. Po prawej stronie pomnik Św. Huberta
próba odczytania inskrypcji na pomniku.
Muchomor czerwony leśnej ściółce.
Borowik szlachetny, brązowy kapelusz, z boku czerwone owoce borówki.